«Ο αιώνας της Θεσσαλονίκης»
(Αίθουσα Θεματικής Έκθεσης – Περίπτερο 13)
Η ιστορική διαδρομή της Θεσσαλονίκης στη διάρκεια του 20ού αιώνα, το χθες και το σήμερα της πόλης, αποτελούν το φετινό αφιέρωμα της Έκθεσης με την ευκαιρία της επετείου των 100 χρόνων από την απελευθέρωση και ενσωμάτωσή της στον εθνικό κορμό της Ελλάδας.
Στο ειδικά διαμορφωμένο περίπτερο (150 τ.μ.) παρουσιάζεται ένα «πάνθεον» προσώπων και γεγονότων που καθόρισαν την ταυτότητα της Θεσσαλονίκης. Εκτίθενται βιβλία για τη Θεσσαλονίκη, αντικείμενα, ιστοριογραφικά τεκμήρια και σπάνιες εκδόσεις, ενώ παράλληλα οι επισκέπτες θα έχουν την ευκαιρία να παρακολουθήσουν αφιερωματικά ντοκιμαντέρ και οπτικοακουστικό υλικό από το αρχείο της ΕΤ 3 καθώς και τρεις εικαστικές εκθέσεις («Θεσσαλονίκη 1912-2012: μεγάλα γεγονότα στον καθρέφτη του Τύπου», «Ενθύμιον – από τη ζωή της Εβραϊκής Κοινότητας – Θεσσαλονίκη 1897-1917», «Εκθεση τεκμηρίων από τους Βαλκανικούς Πολέμους»).
Σ’ αυτό το πλαίσιο έχουν οργανωθεί ομιλίες και παρουσιάσεις βιβλίων που σκιαγραφούν τον πολυδιάστατο χαρακτήρα της Θεσσαλονίκης από πλευράς κοινωνικής, πολιτιστικής, οικονομικής, θρησκευτικής, αρχιτεκτονικής, γαστριμαργικής.
Οι συνολικά 32 εκδηλώσεις εντάσσονται στον Κύκλο «Μνήμη και Ιστορία», όπου το ενδιαφέρον εστιάζεται στον τρόπο πρόσληψης του ιστορικού χρόνου (π.χ. του ιστορικού ντοκιμαντέρ "Ενθύμιον Θεσσαλονίκης" της ΕΤ3), στα μέσα που αξιοποιούνται αναλόγως κάθε εποχής (όπως στην περίπτωση που εξετάζεται στο λεύκωμα «Θεσσαλονίκη 1912-2012. Το μέλλον του παρελθόντος»), καθώς και στον μηχανισμό της ανθρώπινης νόησης (θέμα που θα αναλυθεί από τους ειδικευμένους επιστήμονες Θανάση Τζαβάρα και Andrew Papanikolaou στην εκδήλωση «Μνήμη που θυμάται και μνήμη που ξεχνάει. Μια ψυχαναλυτική προοπτική»).
- Μια ξεχωριστή παρουσία στις εκδηλώσεις του Κύκλου «Μνήμη και Ιστορία» αποτελεί το πολυσυζητημένο ιστορικό ντοκιμαντέρ της Μαρίας Ηλιού «Σμύρνη. Η καταστροφή μιας κοσμοπολίτικης πόλης 1900-1922». Θα παρουσιαστεί σε πρώτη προβολή, μετά την επιτυχημένη παρουσίαση στο Μουσείο Μπενάκη πρόσφατα. Η σκηνοθέτις θα προλογίσει την ταινία μιλώντας για τον τρόπο αναζητήσης του αρχειακού υλικού, σε Ευρώπη και Αμερική, για την τεκμηρίωση του ιστορικού γεγονότος ενώπιον του κινηματογραφικού φακού.